معرفی ظرفیت های کهگیلویه و بویراحمد در قاب عکاسان کشوری
یاسوج- مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی کهگیلویه و بویراحمد از اجرای برنامه ملی هنری تور تخصصی عکاسی با حضور عکاسان برجسته کشوری در سطح این استان خبر داد.
به گزارش خبرنگار ایکنا، نشست هم اندیشی گام جدید نهضت ملی «زندگی با آیه ها»، شنبه، چهارم مهرماه با حضور جمعی از مسئولان، نمایندگان دستگاه های حاکمیتی، نهاد های فرهنگی و قرآنی و مجموعه های مردمی در مجتمع فرهنگی سرچشمه تهران برگزار شد؛ نشستی که بیش از آنکه صرفاً به ارائه گزارش عملکرد اختصاص داشته باشد، به بررسی مسیر طی شده، چالش های پیش رو و چگونگی طراحی مرحله جدید این حرکت ملی پرداخت.
در این نشست، از یک سو گزارش هایی از میزان مشارکت مردم، تولیدات محتوایی، فعالیت سفیران و توسعه شبکه میدانی «زندگی با آیه ها» ارائه شد و از سوی دیگر، برخی حاضران بر ضرورت ارزیابی علمی دستاورد ها و بررسی میزان نفوذ واقعی این طرح در میان اقشار مختلف جامعه تأکید کردند.
از یک ایده جمعی تا یک مسئولیت ملی
حجت الاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس شورای توسعه فرهنگ قرآنی در این نشست «زندگی با آیه ها» را حاصل یک حرکت جمعی دانست و بر ضرورت استمرار آن تأکید کرد؛ از نگاه او، قرآن نباید صرفاً در قالب برنامه های مناسبتی و آموزشی عرضه شود، بلکه مفاهیم و سنن الهی باید به ادبیات عمومی و رفتار روزمره مردم راه پیدا کند.
قمی همچنین بر تعیین اهداف روشن و قابل تحقق برای ادامه مسیر تأکید و چشم انداز این نهضت را همراهی 20 میلیون نفر و ایجاد ارتباط عمیق تر 10 میلیون نفر با مجموعه ای از آیات قرآن عنوان کرد. طراحی برنامه های ویژه برای ماه رمضان و سالگرد رهبر شهید نیز از دیگر موضوعاتی بود که وی بر ضرورت پرداختن به آن ها تأکید کرد.
ضرورت خروج از فعالیت های جزیره ای
حجت الاسلام والمسلمین سیدمصطفی حسینی، قائم مقام و دبیر شورای توسعه فرهنگ قرآنی و نماینده ولی فقیه در استان زنجان بر ضرورت حرکت از فعالیت های پراکنده به سمت یک رویکرد قرارگاهی تأکید کرد.
به گفته وی، تبدیل آیات منتخب به گفتمان عمومی تنها با فعالیت یک دستگاه محقق نمی شود و باید از ظرفیت هایی همچون مسجد، مدرسه، محله، فضای مجازی و حتی گروه های تخصصی و صنفی استفاده کرد.
حسینی بر تقسیم کار میان دستگاه ها نیز تأکید داشت؛ به این معنا که هر مجموعه باید متناسب با مأموریت و ظرفیت خود نقشی مشخص در این نهضت برعهده بگیرد تا ضمن جلوگیری از موازی کاری، مجموعه فعالیت ها در یک شبکه منسجم قرار گیرد.
17 میلیون همراه و نزدیک به یک میلیون حافظ آیات
در ادامه، امیرحسین قزل ایاغ، مسئول دبیرخانه نهضت ملی «زندگی با آیه ها»، با اشاره به روند اجرای این طرح، اظهار کرد: در ادامه فعالیت های «زندگی با آیه ها»، اتفاقات جدیدی رقم خورده و تلاش شده است ارتباط مستمر با مخاطبان تقویت شود. اکنون حدود 17 میلیون نفر در فرایند ارتباط و همراهی با این طرح قرار گرفته اند.
وی افزود: در بررسی رفتارشناسی مخاطبان، مشخص شده است نزدیک به یک میلیون نفر از همراهان، حدود 100 آیه را حفظ کرده اند. همچنین حدود چهار میلیون و 700 هزار نفر در بازه ای از آیات منتخب و بیش از پنج میلیون نفر نیز در بازه دیگری از این آیات با طرح همراه شده اند.
قزل ایاغ ادامه داد: تحلیل رفتار مخاطبان نشان می دهد بخشی از افرادی که وارد این فرایند شده اند، ارتباطشان با آیات قرآن استمرار پیدا کرده و در یک روند تدریجی، آیات بیشتری را حفظ می کنند. این مسئله نشان می دهد اگر این مسیر با قوت ادامه پیدا کند، می توان انتظار داشت دامنه این ارتباط در سال آینده نیز افزایش پیدا کند.
تغییرات محتوایی «زندگی با آیه ها» متناسب با شرایط روز
مسئول دبیرخانه نهضت ملی «زندگی با آیه ها» با اشاره به تغییراتی که در دوره اخیر این طرح ایجاد شده است، گفت: یکی از اصول ما این است که «زندگی با آیه ها» باید متناسب با زندگی مردم باشد و آیاتی را در اختیار مخاطب قرار دهد که در شرایط روز برای او قابل استفاده و دارای موضوعیت باشد.
وی ادامه داد: بر همین اساس، در ایام جنگ نیز متناسب با شرایط جامعه، تغییراتی در طراحی های عملیاتی دبیرخانه ایجاد شد و تلاش کردیم محتوای قرآنی ارائه شده با مسائل و نیاز های آن روز مردم تناسب داشته باشد.
قزل ایاغ از طراحی بسته ای بر مبنای بیانات رهبر شهید انقلاب خبر داد و افزود: در این بخش، 14 فراز از بیانات ایشان انتخاب و در قالب یک بسته محتوایی آماده و در اختیار مجموعه هایی قرار گرفت که در حوزه تبیین و ارائه محتوای قرآنی فعالیت می کردند.
وی اظهار کرد: در محافل قرآنی نیز تلاش شد آیاتی متناسب با شرایط جنگی برای مردم تلاوت و تفسیر شود و از ظرفیت این رویداد ها برای پیوند دادن آیات قرآن با مسائل روز جامعه استفاده شود.
توجه به ادبیات قابل فهم برای عموم مخاطبان
قزل ایاغ یکی دیگر از اقدامات جدید دبیرخانه را توجه به زبان و ادبیات مخاطب دانست و گفت: تلاش کرده ایم محتوای «زندگی با آیه ها» با زبان ساده و قابل فهم برای مخاطب ارائه شود تا افراد مختلف بتوانند با آیات ارتباط برقرار کنند.
وی افزود: در کنار استفاده از آیات قرآن در مصحف و برنامه های مختلف، تلاش شده است برای تبیین آن ها از بیانات رهبر شهید انقلاب، رهبر معظم انقلاب و دیدگاه های امام خمینی (ره) و سایر بزرگان استفاده شود تا مخاطب بتواند ارتباط روشن تری میان آیه و مسائل زندگی برقرار کند.
شکل گیری ارتباط «زندگی با آیه ها» با حوزه های علمیه
مسئول دبیرخانه نهضت ملی «زندگی با آیه ها» همچنین از توسعه ارتباط این طرح با حوزه های علمیه خبر داد و گفت: در حال حاضر ارتباطی میان شبکه قرآن و مجموعه های حوزوی و بدنه طلاب در حال شکل گیری است و تعدادی از طلاب و فعالان این حوزه نیز در فرایند انتخاب و ارائه آیات وارد میدان شده اند.
وی ادامه داد: در کنار این موضوع، عملیات های مختلفی نیز طراحی و اجرا شده و سفیران «زندگی با آیه ها» در عرصه های مختلف حضور پیدا کرده اند. همچنین تولیدات رسانه ای متعددی با محوریت آیات منتخب تهیه شده است.
قزل ایاغ با اشاره به نقش شاعران و هنرمندان در این فرایند، اظهار کرد: برخی از تولیدات با همکاری شاعران و اهالی فرهنگ و هنر، از جمله میلاد عرفان پور، تولید شده و در آن ها تلاش شده است مستقیماً به آیات منتخب پرداخته شود و ادبیات قرآن در قالب هایی قابل استفاده برای عموم مخاطبان ترویج شود.
«محفل ستاره ها» ظرفیت مهمی برای توسعه «زندگی با آیه ها»
وی در ادامه با اشاره به ظرفیت برنامه «محفل ستاره ها» برای توسعه نهضت ملی «زندگی با آیه ها»، گفت: هم افزایی میان «محفل ستاره ها» و «زندگی با آیه ها» می تواند ظرفیت قابل توجهی برای گسترش این طرح ایجاد کند.
قزل ایاغ افزود: آیاتی که در برنامه «محفل ستاره ها» توسط سوژه ها و استادان ارائه شد، از میان همین آیات منتخب «زندگی با آیه ها» بود و تلاش شد این آیات در خلال برنامه برای مخاطبان تبیین شود.
وی ادامه داد: یکی از نکات مهم در برنامه امسال، تلاش مجموعه های مختلف برای ورود جدی تر به این جریان بود. در همین راستا، مؤسسات و مجموعه های قرآنی نیز تشویق شدند تا ارائه و آموزش آیات منتخب را در برنامه های خود دنبال کنند.
تولید بسته های آموزشی برای مؤسسات و مدارس
مسئول دبیرخانه نهضت ملی «زندگی با آیه ها» از طراحی بسته های محتوایی جدید برای مؤسسات خبر داد و گفت: برای مجموعه هایی که در این دوره ها فعالیت می کنند، بسته های محتوایی متناسب با «زندگی با آیه ها» طراحی شده است.
وی افزود: این بسته ها شامل کتاب مربی، کتاب دانش آموز و ابزار های آموزشی برای استفاده در کلاس است. در کتاب دانش آموز، امکان ارزیابی فردی نیز پیش بینی شده و برای کلاس های آموزشی نیز ابزار هایی برای نصب و استفاده طراحی شده است.
قزل ایاغ با اشاره به همکاری آموزش و پرورش در این زمینه، اظهار کرد: آموزش و پرورش نیز در جریان این برنامه قرار گرفته و در بخش تولیدات محتوایی، مجموعه ای از تولیدات با محوریت آیات منتخب تهیه شده است که بخشی از آن ها از شبکه پویا پخش می شود.
توجه به حفظ قرآن در کنار تبیین آیات
وی در پایان با اشاره به یکی دیگر از اتفاقات مهم این دوره، گفت: یکی از اتفاقات ویژه، توجه به حفظ آیات در کنار تبیین و ارائه محتوای قرآنی بود. در جریان برنامه های مختلف، بخشی از مخاطبان وارد فرایند حفظ آیات شدند و گزارش های مربوط به این بخش نیز در نشست ارائه شد.
قزل ایاغ تأکید کرد: مجموعه این اقدامات نشان می دهد «زندگی با آیه ها» صرفاً به ارائه محتوا محدود نیست، بلکه تلاش می کند میان آیه، مخاطب و عرصه های مختلف فرهنگی، آموزشی، رسانه ای و اجتماعی ارتباط برقرار و این ارتباط را به یک فرایند مستمر تبدیل کند.
«امت مبعوث»؛ محور محتوایی گام جدید
حجت الاسلام والمسلمین علی تقی زاده، رئیس سازمان دارالقرآن الکریم نیز در این نشست چارچوب محتوایی گام جدید «زندگی با آیه ها» را تشریح کرد.
بر اساس توضیحات وی، عملیات محتوایی ماه های رجب، شعبان و رمضان با عنوان «دفتر چهارم: امت مبعوث» طراحی شده و دو گفتمان اصلی «قرآن، کتاب زندگی» و «جهاد، مبارزه و مقاومت؛ تنها راه پیشرفت و تحول» محور آن قرار گرفته است. همچنین «قیام لله و امت مبعوث در مسیر خون خواهی»، «یاد خدا و توکل»، «اتحاد و انسجام»، «تبیین قدرت ایران» و ترسیم افق آینده از جمله محور هایی است که برای این مرحله در نظر گرفته شده است.
تقی زاده همچنین پیشنهاد کرد که برای ماه رمضان یک بسته محتوایی مشترک میان دستگاه ها تهیه شود و در ادامه، هر دستگاه متناسب با مأموریت خود، آیات و محتوای مرتبط با حوزه فعالیتش را در طول سال دنبال کند.
قرآن باید با مسئله واقعی مردم پیوند بخورد
حجت الاسلام والمسلمین محمد حاج ابوالقاسم نیز بر ضرورت فاصله گرفتن از آموزش های صرفاً عمومی و توجه به کاربرد آیات در موقعیت های واقعی زندگی تأکید کرد.
وی اعتقاد دارد همان گونه که آیات قرآن در بستر نیاز ها و شرایط مشخص جامعه اسلامی نازل شده اند، امروز نیز باید در تبیین آن ها به شرایط و مسائل جامعه توجه کرد. از این منظر، انتخاب «امت مبعوث» به عنوان یکی از محور های گام جدید، می تواند متناسب با شرایط روز مورد استفاده قرار گیرد.
حاج ابوالقاسم همچنین بر ضرورت توسعه دامنه مخاطبان «زندگی با آیه ها» تأکید کرد و خواستار حضور این نهضت در میان گروه هایی شد که معمولاً ارتباط کمتری با فعالیت های قرآنی دارند؛ از جمله جامعه ورزش و مخاطبان گسترده رسانه ها.
از مسابقه به کنشگری اجتماعی
جواد نصیری، سرپرست سازمان قرآنی دانشجویان کشور و مدیرعامل خبرگزاری ایکنا نیز در این نشست گزارشی تحلیلی از نقاط قوت و چالش های «زندگی با آیه ها» ارائه کرد.
وی گفت: برای استمرار و تعمیق این نهضت باید از رویکرد صرفاً مسابقه محور فاصله گرفت و به سمت حل مسئله، کنشگری اجتماعی و سنجش اثر واقعی فعالیت ها بر رفتار و سبک زندگی مخاطبان حرکت کرد.
نصیری در نشست هم اندیشی گام جدید نهضت ملی «زندگی با آیه ها» با اشاره به همراهی سازمان قرآنی دانشجویان کشور و خبرگزاری ایکنا با این طرح، اظهار کرد: مجموعه سازمان قرآنی دانشجویان کشور و خبرگزاری ایکنا در سال های گذشته در انعکاس برنامه ها و همراهی با بخش های مختلف «زندگی با آیه ها» در مقاطع مختلف، خود را یار و همراه این طرح دانسته اند.
وی افزود: در همین راستا، با همکاری مرکز مطالعات سازمان قرآنی دانشجویان کشور، تحلیلی مختصر از نقاط قوت، چالش ها و برخی پیشنهاد های راهبردی برای گام جدید این نهضت تهیه شده است.
هم افزایی ملی و بین دستگاهی؛ مهم ترین دستاورد «زندگی با آیه ها»
نصیری، یکی از مهم ترین نقاط قوت نهضت ملی «زندگی با آیه ها» را شکل گیری هم افزایی ملی و بین دستگاهی دانست و گفت: در این طرح شاهد خروج از فعالیت های جزیره ای و تجمیع ظرفیت های دستگاه های مختلف هستیم. این هم افزایی در حوزه رسانه، به ویژه رسانه ملی، آموزش و پرورش، مساجد، شهرداری ها و پیام رسان های بومی قابل مشاهده است.
سرپرست سازمان قرآنی دانشجویان کشور با بیان اینکه مشارکت گسترده مردم در مقیاس ملی نیز از دیگر نقاط قوت این طرح است، به شکل گیری یک شبکه میدانی گسترده اشاره کرد و گفت: در کنار این موارد، زیرساخت های فناورانه و محتوایی قابل توجهی از جمله اپلیکیشن اختصاصی، دستیار هوشمند تولید محتوا، بازی های قرآنی، کتاب ها و محصولات رسانه ای متنوع نیز ایجاد شده است.
کاهش آستانه ورود عمومی به فعالیت های قرآنی
نصیری، تغییر رویکرد در شیوه ارائه محتوای قرآنی را یکی دیگر از نقاط قوت این طرح برشمرد و اظهار کرد: یکی از اتفاقات مهم، کاهش آستانه ورود عمومی به قرآن است. در این مسیر، از الگو های سنگین و انحصاری حفظ ترتیبی به سمت حفظ موضوعی، فراز های کوتاه و آیات کاربردی حرکت شده است.
وی افزود: استمرار تقویمی فعالیت ها نیز ظرفیت مهم دیگری است. در سال های اخیر شاهد طراحی برنامه های محتوایی ویژه مناسبت هایی مانند محرم، اربعین، هفته وحدت و ماه مبارک رمضان بوده ایم.
مدیرعامل ایکنا با اشاره به رشد کیفی فعالیت های حفظ قرآن، ادامه داد: در کنار رشد کمی، در حوزه حفظ نیز شاهد ارتقای کیفی بوده ایم و در آخرین رویکردها، ارائه رسمی و جذاب محتوا مورد توجه قرار گرفته است.
خطر غلبه رویکرد مسابقه ای بر تعمیق معرفتی
نصیری در ادامه به برخی چالش های پیش روی نهضت «زندگی با آیه ها» اشاره کرد و گفت: یکی از چالش ها، غلبه رویکرد انگیزشی و مسابقه محور بر تعمیق معرفتی است. بخش قابل توجهی از مشارکت ها تحت تأثیر مسابقات پیامکی و جوایز شکل گرفته است؛ این مسئله می تواند این ریسک را ایجاد کند که مشارکت پس از پایان مسابقه کاهش یابد یا ارتباط مخاطب با محتوا سطحی باقی بماند.
وی افزود: چالش دوم، برش های موضوعی و خطر تقلیل گرایی است. اگر آیات بدون پیوند کافی با زمینه و پیام کلی آن ها تقطیع و ارائه شوند، ممکن است بخشی از پیام آیه ابتر بماند و عمر تفسیری و معرفتی آن کاهش یابد.
ضرورت سنجش تغییر رفتار، نه فقط شمارش مشارکت
نصیری، ضعف در ارزیابی کیفی و زیست محور را از دیگر چالش های این طرح دانست و اظهار کرد: در ارزیابی عملکرد، نباید صرفاً به آمار های کمی مانند تعداد پیامک ها، دانلود ها و میزان مشارکت چندمیلیونی اکتفا کرد؛ بلکه باید شاخص هایی برای سنجش تغییر رفتار و میزان تأثیر «زندگی با آیه ها» بر سبک زندگی قرآنی مخاطبان تعریف شود.
وی ادامه داد: اگر هدف نهایی، تبدیل قرآن به کتاب زندگی است، باید بتوانیم مشخص کنیم که این طرح تا چه اندازه در تصمیم ها، رفتار ها و سبک زندگی مخاطبان اثر گذاشته است.
ضرورت توجه بیشتر به دانشگاه و مخاطبان خاکستری
سرپرست سازمان قرآنی دانشجویان کشور با اشاره به نفوذ محدود طرح در برخی اقشار دانشگاهی و بدنه به تعبیر وی «خاکستری» جامعه، گفت: ادبیات ترویجی «زندگی با آیه ها» تا حدودی همچنان در مدار مخاطبان مذهبی و سنتی قرار دارد و برای ارتباط مؤثرتر با نسل جدید، به ویژه در مواجهه با شبهات فکری و نیاز های ذهنی آنان، باید تنوع زبانی و محتوایی بیشتری ایجاد شود.
نصیری اضافه کرد: همچنین لازم است ظرفیت گروه هایی مانند مددجویان و اهل سنت نیز در طراحی و اجرای این نهضت بیشتر مورد توجه قرار گیرد تا دامنه مخاطبان آن توسعه پیدا کند.
توجه بیشتر به ابعاد اخلاقی و سبک زندگی
وی با اشاره به یکی دیگر از چالش های محتوایی، گفت: در برخی مراحل، مفاهیم سیاسی و تقابلی در انتخاب آیات پررنگ تر بوده و در مقابل، موضوعاتی همچون اخلاق فردی، روابط خانوادگی، کنترل خشم و آسیب های اجتماعی کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
نصیری تأکید کرد: لازم است در طراحی آیات ماهانه، علاوه بر مسائل کلان جامعه، فهرستی از مسائل واقعی و روزمره مردم، مشکلات اقتصادی و معیشتی، شبهات فکری و نیاز های ذهنی و اجتماعی مخاطبان نیز مورد توجه قرار گیرد.
شفافیت در جوایز و مسابقات برای حفظ اعتماد عمومی
مدیرعامل ایکنا یکی دیگر از موضوعات قابل توجه را اعتماد عمومی مخاطبان دانست و گفت: در بخش نظرات مخاطبان در برخی بسترها، از جمله کافه بازار و سایت ایکنا، اعتراض هایی درباره تأخیر چندماهه در قرعه کشی جوایز مشاهده شده است و برخی مخاطبان نیز ادامه حضور خود در دوره های بعدی را به انجام این قرعه کشی ها مشروط کرده اند، بنابراین، شفافیت در برگزاری مسابقات، اعلام نتایج و اهدای جوایز باید به عنوان یکی از مؤلفه های اعتمادسازی مورد توجه جدی قرار گیرد.
پرهیز از دستگاه محوری در برندسازی «زندگی با آیه ها»
نصیری همچنین نسبت به پررنگ شدن نام و نشان دستگاه های مختلف در این نهضت هشدار داد و گفت: اگر برجسته سازی نام و نشان سازمان ها و دستگاه ها بدون سازوکار مشخص انجام شود، ممکن است زمینه رقابت های برندی میان دستگاه ها افزایش یابد؛ در حالی که «زندگی با آیه ها» باید یک حرکت ملی و فرادستگاهی باقی بماند.
چهار پیشنهاد برای گام جدید «زندگی با آیه ها»
سرپرست سازمان قرآنی دانشجویان کشور در پایان، چهار پیشنهاد را برای ادامه مسیر این نهضت مطرح کرد و گفت: پیشنهاد نخست این است که «زندگی با آیه ها» از یک نهضت مسابقه محور به سمت نهضت حل مسئله حرکت کند و در کنار آموزش و فهم آیات، بعد کنشگری اجتماعی نیز به صورت رسمی به آن افزوده شود.
وی افزود: پیشنهاد دوم، استفاده از قالب های رسانه ای و ارتباطی نسل جدید و در عین حال تقویت اعتماد مخاطبان، به ویژه از طریق شفافیت در بخش مسابقات و جوایز است.
نصیری ادامه داد: پیشنهاد سوم این است که مسجد و مدرسه به عنوان کانون های امتداد «زندگی با آیه ها» مورد توجه قرار گیرند و پایگاه های مستمر برای تداوم ارتباط مخاطبان با این نهضت شکل گیرد.
وی در پایان گفت: پیشنهاد چهارم، ایجاد یک نظام ارزیابی و پایش کیفی برای «زندگی با آیه ها» است تا علاوه بر سنجش آمار مشارکت، میزان اثرگذاری این طرح بر معرفت، رفتار و سبک زندگی مخاطبان نیز به صورت مستمر ارزیابی شود.
مطالبه ای برای رفتن از سالن جلسه به میان مردم
یکی از محور های مهم این نشست، ضرورت سنجش اثرگذاری واقعی «زندگی با آیه ها» بود؛ موضوعی که مرتضی خدمتکار، مدیرکل دفتر برنامه ریزی آموزش و توسعه مشارکت های مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به صراحت بر آن تأکید کرد.
وی با اشاره به اقدامات انجام شده در سه سال گذشته در نهضت ملی «زندگی با آیه ها»، گفت: پس از سه سال اجرای این طرح، لازم است از فضای گزارش های سازمانی فاصله بگیریم و با یک پایش علمی و میدانی، میزان تحقق اهداف اولیه و اثر واقعی آن را میان مردم بررسی و اندازه گیری کنیم.
خدمتکار اظهار کرد: در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تلاش کرده ایم «زندگی با آیه ها» را در رویداد های مهم قرآنی و فرهنگی دنبال کنیم. در نمایشگاه بین المللی قرآن کریم نیز حضور سراسری این طرح را دنبال خواهیم کرد و در یک رویداد ملی که به زودی در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آغاز می شود نیز «زندگی با آیه ها» به عنوان محور اصلی انتخاب شده است.
وی افزود: این رویداد ملی با عنوان «آیات؛ پیوند قرآن و تکنولوژی» برگزار خواهد شد و تلاش داریم عرصه جدیدی در حوزه ارتباط میان قرآن و فناوری ایجاد کنیم. هدف این است که با محوریت آیات «زندگی با آیه ها»، زمینه تولید محتوای فاخر و ممتاز قرآنی فراهم شود.
توجه به دانشجویان و نخبگان در رویداد های قرآنی
خدمتکار با بیان اینکه یکی از اهداف این رویداد، جذب مخاطبان جدید است، گفت: تلاش می کنیم بخشی از جامعه هدف را که کمتر در برنامه ها و رویداد های قرآنی مورد توجه قرار گرفته اند، درگیر کنیم؛ به ویژه در لایه دانشجویی و نخبگانی.
مدیرکل دفتر برنامه ریزی آموزش و توسعه مشارکت های مرکز عالی قرآن و عترت وزارت ارشاد ادامه داد: این رویداد با همکاری جهاد دانشگاهی به زودی آغاز خواهد شد و امیدواریم بتواند زمینه ای برای ورود ظرفیت های جدید علمی، فناورانه و نخبگانی به عرصه فعالیت های قرآنی فراهم کند.
ضرورت ارزیابی عملکرد «زندگی با آیه ها» پس از سه سال
وی در ادامه با اشاره به اقدامات انجام شده در دبیرخانه «زندگی با آیه ها»، اظهار کرد: طی سه سال گذشته اتفاقات بسیار خوبی در این نهضت رقم خورده و در این جلسه نیز گزارش های مختلفی از این اقدامات ارائه شد. همچنین شاهد فعال شدن عرصه هایی بوده ایم که پیش از این کمتر مورد توجه رویداد های قرآنی قرار داشتند.
خدمتکار افزود: با وجود این اقدامات، به نظر می رسد اکنون که سه سال از اجرای میدانی این طرح ملی می گذرد، باید این پرسش را جدی تر مطرح کنیم که تا چه اندازه توانسته ایم نقاط هدفی را که در ابتدای مسیر برای آن ها برنامه ریزی و هدف گذاری کرده بودیم، محقق کنیم.
ضرورت فاصله گرفتن از گزارش های صرفاً سازمانی
وی با بیان اینکه ارزیابی عملکرد نباید صرفاً بر اساس گزارش دستگاه ها انجام شود، گفت: احساس می کنم فضای این جلسه تا حدودی سازمانی است؛ یعنی عمده گزارش ها و مطالبی که ارائه می شود، از جنس اتفاقات مثبت و دستاورد های سازمانی است. البته این موضوع طبیعی است، اما اقتضای این جلسه آن است که از فضای رسمی و سازمانی فاصله بگیریم و وارد میدان شویم.
خدمتکار تصریح کرد: باید به خیابان و میان مردم برویم و با یک پایش علمی و میدانی، اتفاقاتی را که طی سه سال گذشته در حوزه «زندگی با آیه ها» رخ داده، رصد و اندازه گیری کنیم. باید ببینیم مردم چه برداشتی از این طرح دارند، چه میزان با آن ارتباط برقرار کرده اند و در نهایت، این طرح تا چه اندازه توانسته است به اهداف اولیه خود دست پیدا کند.
دستاورد ها قابل توجه است، اما باید میزان اثرگذاری را سنجید
مدیرکل دفتر برنامه ریزی آموزش و توسعه مشارکت های مرکز عالی قرآن و عترت وزارت ارشاد تأکید کرد: اگر بخواهم فهرستی از نقاط مثبت و امتیازات «زندگی با آیه ها» ارائه کنم، فهرست بسیار بلندبالایی خواهد بود و اقدامات مثبت متعددی در این سه سال انجام شده است. با این حال، به نظر می رسد متناسب با حجم عملیات، هزینه، انرژی، زمان و نیروی انسانی که برای این طرح صرف شده و با توجه به ظرفیت مجموعه هایی که امروز گرد هم آمده اند، دستاورد های میدانی ما هنوز متناسب با این حجم از عملیات نیست.
خدمتکار ادامه داد: این موضوع طبیعتاً نیازمند یک جلسه مفصل کارشناسی و آسیب شناسانه است تا ابعاد مختلف آن بررسی شود؛ اما پیشنهاد مشخص من این است که یک پایش میدانی مستند و علمی درباره عملکرد سه سال گذشته «زندگی با آیه ها» انجام شود.
پایش میدانی می تواند مسیر آینده نهضت را اصلاح کند
وی در پایان گفت: ممکن است دوستان در دبیرخانه چنین کاری را انجام داده باشند و من از جزئیات آن اطلاع نداشته باشم، اما اگر یک ارزیابی میدانی مستند و دقیق انجام شود، می تواند به روند پیشبرد «زندگی با آیه ها» کمک جدی کند و به ما نشان دهد که در ادامه مسیر، چه بخش هایی نیازمند تقویت، اصلاح یا بازطراحی است.
پیشنهاد هایی برای توسعه دامنه مخاطبان
در بخش دیگری از نشست، بر استفاده از ظرفیت های گسترده آموزش و پرورش و شبکه سلامت کشور برای توسعه «زندگی با آیه ها» تأکید شد. همچنین ظرفیت نیرو های مسلح، ارتش، کانون های فرهنگی، هنری مساجد و مجموعه های مردمی از جمله حوزه هایی عنوان شد که می توانند در گسترش شبکه این نهضت نقش آفرین باشند.
بومی سازی محتوای طرح نیز از دیگر پیشنهاد های مطرح شده بود؛ از طراحی آیات خانواده محور گرفته تا تولید محتوا متناسب با زیست زیارتی و نیاز های گروه های اجتماعی مختلف.
همچنین ایده تدوین نسخه بین المللی «زندگی با آیه ها» با رویکرد دیپلماسی قرآنی، توجه بیشتر به ظرفیت اهل سنت و گروه های اجتماعی کمتر برخوردار از برنامه های قرآنی و حرکت از رقابت های فردی به پویش های گروهی و محله محور مطرح شد.
گام بعدی؛ از آمار مشارکت تا سنجش اثر
مجموع مباحث مطرح شده در این نشست نشان داد که «زندگی با آیه ها» پس از سه سال فعالیت، در نقطه ای قرار گرفته است که علاوه بر حفظ و توسعه ظرفیت های ایجادشده، نیازمند بازخوانی دقیق مسیر طی شده است؛ بازخوانی ای که در آن صرفاً تعداد مخاطبان، برنامه ها و تولیدات ملاک نباشد و میزان ماندگاری پیام های قرآنی، تغییر رفتار، عمق معرفت و حضور آیات در زندگی واقعی مردم نیز سنجیده شود.
از سوی دیگر، تأکید بر تقسیم کار میان دستگاه ها، تقویت شبکه مردمی، توسعه مخاطبان، بهره گیری از فناوری و رسانه های جدید و طراحی محتوای متناسب با مسائل روز، از جمله محور هایی بود که در این نشست برای گام جدید نهضت ملی «زندگی با آیه ها» مورد توجه قرار گرفت.
انتهای پیام
خبرگزاری مهر
خبرگزاری صدا و سیما
{{name}}
{{content}}